Αντέδρασαν σωστά οι σωματοφύλακες του Τραμπ; Γιατί απομάκρυναν πρώτα τον Βανς; Δύο Έλληνες επαγγελματίες εξηγούν και αναλύουν

Στο μικροσκόπιο ειδικών στην ασφάλεια υψηλών προσώπων μπαίνει η αντίδραση των σωματοφυλάκων κατά τη διάρκεια της ένοπλης επίθεσης στο δείπνο των ανταποκριτών στον Λευκό Οίκο, με δύο Έλληνες επαγγελματίες να αναλύουν βήμα προς βήμα όσα συνέβησαν και κυρίως το γιατί η απομάκρυνση του Τζέι Ντι Βάνς προηγήθηκε εκείνης του Ντόναλντ Τραμπ.


Ο επικεφαλής ασφάλειας της Costamare Shipping Co SA, Παναγιώτης Σοφρώναςξεκινά από το επίπεδο της πρόληψης, επισημαίνοντας ότι πρόκειται για ένα γεγονός υψηλής επικινδυνότητας, αντίστοιχο με εκείνα που χαρακτηρίζονται ως NSSE-level στις Ηνωμένες Πολιτείες. Όπως τονίζει, το γεγονός ότι ο δράστης κατάφερε να φτάσει μέχρι το εσωτερικό επίπεδο ασφαλείας συνιστά ένδειξη σοβαρών επιχειρησιακών κενών.

«Υπήρξε ανεπαρκές outer perimeter hardening και ελλιπής screening of hotel-wide access», αναφέρει, ενώ προσθέτει ότι το ότι ο δράστης διέμενε στο ξενοδοχείο και έφερε μαζί του shotgun, handgun και μαχαίρια δείχνει «ανεπαρκές guest vetting και watchlist cross-check». Με απλά λόγια, η απειλή δεν εντοπίστηκε εγκαίρως στο εξωτερικό φίλτρο ασφαλείας, με αποτέλεσμα να πλησιάσει επικίνδυνα στο εσωτερικό της εκδήλωσης.

Ο ίδιος εντοπίζει αδυναμίες και στη διαχείριση του πλήθους. Όπως σημειώνει, «λόγω του πανικού και των ανεξέλεγκτων αντιδράσεων υπήρξε μερική έλλειψη structured evacuation plan», κάτι που σε τέτοιου επιπέδου εκδηλώσεις θεωρείται σοβαρή οργανωτική αδυναμία.

Ωστόσο, η εικόνα αλλάζει όταν περνά στην επιχειρησιακή αντίδραση. «Η πρώτη γραμμή ασφαλείας αιφνιδιάστηκε, αλλά αντέδρασε άμεσα και εξουδετέρωσε ακαριαία τον δράστη», επισημαίνει, ενώ από τη Secret Service καταγράφηκε «quick engagement και neutralization / containment», πριν ο ένοπλος καταφέρει να εισέλθει στην αίθουσα με τους καλεσμένους. Το στοιχείο αυτό, σύμφωνα με τον ίδιο, ήταν καθοριστικό για την αποφυγή μαζικών απωλειών.Ιδιαίτερη σημασία δίνει και στον τρόπο που λειτούργησε η ομάδα προστασίας του προέδρου. Όπως εξηγεί, υπήρξε «γρήγορη απομάκρυνση από το stage, άριστη κάλυψη του προέδρου και μεταφορά σε secure holding area εντός κτιρίου», με την αποχώρηση να γίνεται με προσοχή και όχι βεβιασμένα, καθώς το περιβάλλον απειλής παρέμενε ασαφές.

Στο κρίσιμο ερώτημα γιατί απομακρύνθηκε πρώτος ο Βανςο Σοφρώνας είναι σαφής: «Δεν ήθελαν να απομακρύνουν δύο high-value targets ταυτόχρονα από το ίδιο σημείο». Όπως εξηγεί, εφαρμόστηκε διαφορετικό route και timing, ώστε να περιοριστεί ο κίνδυνος για αμφότερους. Σε τέτοιες περιπτώσεις, η ταυτόχρονη κίνηση δύο κορυφαίων στόχων θεωρείται επιχειρησιακά επισφαλής.

Την ίδια ώρα, ιδιαίτερη αναφορά κάνει και στη δράση της ομάδας CAT (Counter Assault Team), η οποία, όπως λέει, «έδειξε άψογη προτεραιοποίηση», παίρνοντας θέσεις άμυνας ώστε να αποτρέψει την είσοδο ενδεχόμενων επιπλέον δραστών και να αποφευχθεί κλιμάκωση της επίθεσης.

Στον αντίποδα, ο Νίκος Αραβαντινός, που απασχολείται στην ασφάλεια υψηλών προσώπων, βλέπει μια διαφορετική εικόνα, εστιάζοντας στα πρώτα δευτερόλεπτα μετά τους πυροβολισμούς. «Παρατηρούμε μια επικίνδυνη ολιγωρία στην άμεση προστασία και διαφυγή του προέδρου», αναφέρει χαρακτηριστικά, περιγράφοντας μια σειρά από κινήσεις που, όπως λέει, δεν συνάδουν με τα βασικά πρωτόκολλα.

Σύμφωνα με τον ίδιο, «καθώς ακούγονται οι πρώτοι πυροβολισμοί δεν υπάρχει κανένας κοντά στον πρόεδρο ώστε να τον καθοδηγήσει», ενώ ο πρώτος σωματοφύλακας «πλησιάζει αφού έχουν ακουστεί αρκετοί πυροβολισμοί και στέκεται πίσω από τον πρόεδρο». Πρόκειται, όπως υποστηρίζει, για καθυστερημένη αντίδραση που αυξάνει τον κίνδυνο. Επιπλέον, επισημαίνει ότι η ομάδα έκτακτης ανάγκης «έφτασε διάσπαρτη και καθυστέρησε», χωρίς να σχηματιστεί άμεσα ένας κλειστός κύκλος προστασίας. «Μπορούσες να διακρίνεις τον πρόεδρο, κάτι που απαγορεύεται», τονίζει, εξηγώντας ότι σε τέτοιες περιπτώσεις ο στόχος πρέπει να καλύπτεται πλήρως μέχρι να μεταφερθεί σε ασφαλές σημείο.

Ο Αραβαντινός στέκεται και στη συμπεριφορά των καλεσμένων, σημειώνοντας ότι «ο ένας κοιτούσε τον άλλο χωρίς να γνωρίζει τι πρέπει να κάνει», κάτι που, όπως λέει, αποκαλύπτει έλλειψη σαφούς καθοδήγησης και σχεδίου εκκένωσης.

Παράλληλα, υπενθυμίζει ότι το πρωτόκολλο ασφαλείας προβλέπει άμεση προστασία και άμεση διαφυγή, καθώς «μπορεί να πρόκειται για αντιπερισπασμό και ο πραγματικός κίνδυνος να βρίσκεται αλλού». Με βάση αυτό το σκεπτικό, θεωρεί ότι η αντίδραση της ομάδας του προέδρου παρουσίασε καθυστερήσεις.

Σε ό,τι αφορά τη σειρά απομάκρυνσης, συμφωνεί ότι η μη ταυτόχρονη διαφυγή αποτελεί βασική αρχή, ωστόσο σημειώνει ότι η ταχύτερη απομάκρυνση του Βανς δείχνει και καλύτερη οργάνωση της δικής του ομάδας ασφαλείας, επιμένοντας ότι στην ομάδα του Τραμπ «υπάρχει ολιγωρία». Η σύγκριση των δύο προσεγγίσεων οδηγεί σε ένα σύνθετο συμπέρασμα: η πρόληψη εμφάνισε σαφή κενά, η εικόνα των πρώτων δευτερολέπτων αφήνει περιθώρια κριτικής, ωστόσο η επιχειρησιακή αντίδραση στο πεδίο ήταν αυτή που απέτρεψε μια ενδεχόμενη τραγωδία.Όπως το συνοψίζει ο Παναγιώτης Σοφρώνας, σε μια φράση που αποτυπώνει την ουσία της υπόθεσης: «Failure in prevention – Success in response».